Ara Pacis

Rzym - Ara Pacis - bogini Tellus Saturnia
Ara Pacis – bogini Tellus Saturnia, symbol obfitości dóbr, które przynosi pokój

Ara Pacis Augustae, czyli monumentalny ołtarz poświęcony czci bogini pokoju Pax (córka Jowisza i bogini sprawiedliwości Iustitii) oraz celebrujący cesarza Oktawiana Augusta jako narzędzia bogów we wprowadzaniu Pax Romana (Pokój rzymski), stanowi jeden z najwyższych przykładów sztuki klasycznej, która przetrwała do dziś.

Decyzję o budowie ołtarza została podjęta przez Senat 4 lipca 13 r. przed n.e. (święto bogini Pax) z okazji powrotu Augusta do Rzymu z prowincji Hiszpanii i Galii, gdzie stłumił ostatnią rebelię przeciwników nowego porządku państwa. Ara została wzniesiona cztery lata później na Polu Marsowym (Campus Martius), od niepamiętnych czasów miejscu ćwiczeń gimnastycznych i wojskowych obywateli Rzymu.

Pax Romana – wyrażenie to wywodzi się z głębokiego przekonania Rzymian, że ich system prawny i rządy przynoszą światu pokój, pomyślność, rozwój społeczny i gospodarczy.

Ara Pacis – znalezienie ołtarza i rekonstrukcja

Pierwsze fragmenty Ara Pacis znaleziono w 1568 roku, kiedy to pod Palazzo Fiano (Via del Corso – Via in Lucina) odkryto dziewięć dużych bloków marmurowych pokrytych płaskorzeźbami i początkowo przypisanych łukowi Domicjana. Część bloków została zakupiona przez Wielkiego Księcia Toskanii i przeniesiona do Florencji, kolejny duży fragment trafił do Luwru (gdzie nadal się znajduje), jeszcze inny został przeniesiony do Muzeów Watykańskich. Najwięcej fragmentów z festonami wmurowano w fasadę Villa Medici, gdzie po części są do dziś.
W 1859 r. podczas prac remontowych Palazzo Fiano odkryto kolejne fragmenty Ara Pacis, takie jak podstawa ołtarza, płaskorzeźba Eneasza i głowa Marsa.
W 1903 r. rozpoczęto pierwsze regularne wykopaliska, które odsłoniły fundamenty całej budowli.
W 1937 r., po wcześniejszym odzyskaniu większości zachowanych fragmentów Ołtarza, Benito Mussolini (dyktator faszystowski) nakazał zrekonstruować Arę Pacis w pobliżu Mauzoleum Augusta, między Via di Ripetta i Lungotevere w Augusta, gdzie do dzisiaj stoi.
W 1995 r. postanowiono zastąpić przedwojenną konstrukcję chroniącą Arę Pacis nowym pawilonem, którego projekt został powierzony amerykańskiemu architektowi Richardowi Meierowi. Oddano ją do użytku w 2006 roku.

Ara Pacis – szczegóły konstrukcji

Ara Pacis składa się z dwóch zasadniczych elementów: ołtarza ofiarnego oraz otaczającej go prostokątnej marmurowej obudowy o wymiarach 11,65 m x 10,62 m i 3,65 m wysokiej, opartej na na podium z tufu i cementu rzymskiego. Do ołtarza można dostać się schodami po obu stronach dłuższych boków obudowy.

Część zewnętrzna marmurowej obudowy ołtarza podzielona jest wizualnie na dwa odrębne pasy dekoracyjne: dolny pas przedstawia motywy roślinne (girlandy akantu), górny pas motywy figuratywne (sceny mitologiczne i alegoryczne na długich bokach oraz dwie reprezentacje o charakterze historycznym na krótszych bokach).

Część wewnętrzna marmurowej obudowy ołtarza powtarza podział na dwa odrębne pasy dekoracyjne: dolny pas przedstawia motywy architektoniczne (lizeny korynckie), górny pas ozdobiony jest festonami roślinnymi.

Ołtarz właściwy ma również rzeźbioną dekorację: na cokole z przedstawiane są postacie żeńskie, a górna część ołtarza przedstawia procesję ofiarną ze zwierzętami przeznaczonymi na „suovertaurilia” (ofiara ze świni, owcy i byka).

Ara Pacis – zwiedzanie

Centralna część pawilonu, w którym znajduje się Ara Pacis, za dnia rozświetlona jest naturalnym światłem przenikającym przez 500 metrów kwadratowych kryształowych ścian, niezakłócających ciągłości wizualnej z pobliskim Mauzoleum Augusta (w remoncie), a jednocześnie sprzyjających zachowaniu ciszy niezbędnej do pełnego korzystania z artefaktu.

Bilety i godziny otwarcia muzeum Ara Pacis

Pełny bilet: 13 euro
Bilet ulgowy: 11 euro
Ceny biletów mogą być wyższe z okazji organizowanych w muzeum wystaw czasowych.

Godziny otwarcia:
codziennie w godz. 9.30–19.30
24 i 31 grudnia 9.30-14.00
Kasa biletowa jest zamykana godzinę wcześniej.
Dni zamknięcia: 1 stycznia, 1 maja, 25 grudnia.

Adres: Lungotevere in Augusta (róg Via Tomacelli) – 00186 Rzym
http://www.arapacis.it/

Instalacja multimedialna “Ara taka, jaka była – historia w rozszerzonej i wirtualnej rzeczywistości”

W niektóre wieczory 2019 r. można uczestniczyć w „multimedialnej opowieści” – rodzaju wciągającej i multisensorycznej podróży w poszukiwaniu postaci, gestów i bóstw.
Podczas trwającej 45 minut podróży widz zostaje cofnięty w czasie i może “przeżyć” w wirtualnej rzeczywistości rekonstrukcję rzymskiego rytuału ofiarnego .

Spektakl dostępny jest w 5 językach: włoskim, angielskim, francuskim, hiszpańskim i niemieckim. Korzystanie z wizjerów nie jest dozwolone dla dzieci poniżej 13 roku życia.

Instalacja multimedialna jest czynna:
– od 8 listopada do 14 grudnia 2019 – w piątki i soboty od 19:30 do 23:00 (ostatnie wejście 22:00)
– od 20 do 30 grudnia 2019 – od poniedziałku do niedzieli, od 19.30 do 23.00 (ostatnie wejście o 22.00).
Zamknięte 24 i 25 grudnia.