Panteon – świątynia wszystkich bogów

Panteon to majestatyczna świątynia i zarazem jeden z najlepiej zachowanych zabytków starożytności w Europie. Ta potężna konstrukcja wzięła swą nazwę od greckich słów pan – wszystko i theoi – bogowie i została wzniesiona właśnie ku czci najważniejszych rzymskich bóstw. Na początku VII wieku została zaadoptowana na kościół chrześcijański Santa Maria ad Martyres – Marii od Męczenników.

Okrągła konstrukcja powstała na Polu Marsowym, na polecenie Hadriana w latach 118 – 125 r. n.e., na miejscu dwóch innych świątyń: pierwsza z nich powstała na zlecenie Marka Agrypy ok. 25 r. p.n.e. i została doszczętnie zniszczona przez pożar Rzymu w 80 r., druga natomiast, którą wybudowano w 110 r. n.e. na polecenie cesarza Domicjana została zniszczona przez uderzenie pioruna. Nowa budowla różniła się od poprzednich świątyń – powstała na planie koła z fasadą wzorowaną na świątyniach greckich. Na fasadzie widnieje ogromna inskrypcja z liter wykutych w brązie: m.agrippa.l.f.cos.tertium.fecit; z czego wynika, że budowniczym świątyni był właśnie Marek Agrypa. Z ogromnego pożaru zachował się jedynie portyk, który doskonale wkomponował się w nowy projekt. Do wnętrza prowadzą wielkie, 20-tonowe drzwi odlane z brązu.

Rotundę pokrywa betonowa kopuła o średnicy 43 metrów i grubości ok. 7 metrów u podstawy, która staje się coraz cieńsza i przy samym sklepieniu ma już grubość 1 metra. Na szczycie kopuły znajduje się centralny otwór, tzw. oko (oculus) o średnicy 9 metrów, oświetlający wnętrze kościoła. Otwór nie jest przykryty, dlatego też marmurowa posadzka Panteonu jest wklęsła i posiada specjalne rowki, co pozwala na odpływ wody deszczowej wpadającej do środka.

Wnętrze Panteonu jest imponujące. Właściwości akustyczne oraz piękna gra świateł i cieni to niezapomniane przeżycie dla każdego turysty. Znajdują się tu kapliczki i grobowce z ołtarzami. W murze u podstawy kopuły wykute są nisze przeznaczone na posągi; większość z nich zajmują grobowce królów oraz wielkich osobistości Rzymu. Jest tu grób m.in. Rafaela Santi, jego wielkiego asystenta Perin del Vaga, grobowiec Wiktora Emanuela II, Humberta I czy wielkiego malarza i architekta Baltazara Perruziego. Wewnętrzna ściana jest wyłożona żółtym marmurem i granitem i przecina siedem wnęk, dla siedmiu bóstw: Jowisza, Marsa, Neptuna, Wenus, Merkurego, Plutona i Saturna).

Chociaż budowla nie zmieniła swego kształtu aż do dzisiaj, na przełomie wieków dokonywano wielu drobnych przeróbek i konserwacji. W 663 r. na polecenie cesarza Konstansa II zastąpiono złocone płytki dachu brązowymi, kilkadziesiąt lat później cały dach pokryto ołowianą blachą. W XIV wieku stał się nawet fortecą, a w okresie średniowiecza został gruntownie odnowiony: prace konserwacyjne nadzorował sam Rafael Santi.

Panteon mieści się na małym, uroczym placyku w samym centrum Rzymu – Piazza della Rotonda, przy którym znajduje się mnóstwo kawiarenek i restauracji. Można tu doskonale spędzić popołudnie przy kawie, rozkoszując się wspaniałym widokiem na niesamowity zabytek Rzymu.

Wejście do Panteonu jest bezpłatne; budowla bywa zamknięta w niedzielne popołudnia.

Opinie - komentarze

Krystyn, 7 lutego 2010 21:47

Byłem tam. To miejsce powala na kolana, nakazuje skupienie i ciszę wewnętrzną. Chłód i półmrok odzielają w sposób doskonały od zewnętrznego gwaru i słońca Italii. Może Bóg da, że powrócę w to miejsce,,,,,

[Odpowiedz]
rzymianin Odpowiedział:
Luty 8th, 2010 at 15:27
@Krystyn, to dla mnie najpiękniejsze miejsce w Rzymie…

[Odpowiedz]
dfora, 7 marca 2010 17:37

rzym jest cudownym miejscem na zwiedzanie i relax,wracam tam co roku z moimi dziecmi,to wspaniale miejsce na ziemi gdzie swoimi oczami mozesz zobaczyc zycie dnia codziennego i to sprzed tysiecy lat.zwala,zostawia w pamieci zywe wspomnienia,napawa radoscia i checia powrotu……..zachecam wszystkich ktorzy tam jeszcze nie byli.

[Odpowiedz]
kasia, 23 marca 2010 21:19

Niezwykłe miejsce. Obok katakumb Kaliksta zrobiło na mnie największe wrażenie.

[Odpowiedz]
malina, 13 maja 2010 11:36

Mam takie nieśmiałe pytanie, co to znaczy, że Panteon bywa zamknięty w niedzielne popołudnia? Skąd mam wiedzieć, czy 6 czerwca będzie dniem otwartym/zamkniętym?

[Odpowiedz]