Koloseum – architektoniczny cud Rzymu

Koloseum – architektoniczny cud Rzymu

Koloseum nocą
Koloseum nocą

Amfiteatr Flawiuszów, od średniowiecza potocznie nazywany Koloseum, jest najbardziej znanym symbolem Wiecznego Miasta i zarazem jedną z najwspanialszych budowli antycznych, które dotrwały do naszych czasów. Jest on doskonałym świadectwem wielkiego poziomu architektury i budownictwa Imperium Rzymskiego.

Amfiteatr zaprojektował nieznany nam architekt wychowany w środowisku grecko-rzymskim, który wykorzystał doświadczenie budowlane kilku pokoleń, uzupełniając wcześniej istniejące wzory takich budowli kilkoma innowacyjnymi rozwiązaniami własnymi. Budowa Koloseum rozpoczęła się w ok. 70 lub 72 r. na polecenie założyciela dynastii Flawiuszów, cesarza Wespazjana. Wzniesiono ją na miejscu sztucznego jeziora ozdabiającego słynny „Złoty Dom” cesarza Nerona (Domus Aurea). Wespazjan, który doszedł do władzy przez pucz wojskowy, chciał w ten sposób zaskarbić sobie względy ludu rzymskiego, niezbędne do konsolidacji zdobytej władzy. Jako podziwiany przez wszystkich obywateli Rzymu i pogromca powstania żydowskiego w Palestynie, cesarz dysponował dużymi zasobami finansowymi oraz wielką masą jeńców-niewolników.  W 80 r. n.e. syn i następca Wespazjana, cesarz Tytus, uroczyście otworzył amfiteatr, oferując ludowi rzymskiemu studniowe igrzyska, w których zabito ok. 900 skazańców-gladiatorów oraz ok. 9000 sztuk dzikich zwierząt. Przez następne wieki Koloseum było świadkiem tysięcy takich dni, w których ryk zabijanych bestii i krew rannych lub zabitych gladiatorów syciły żądzę zemsty i mocnej rozrywki tysięcy Rzymian. Pierwotnie gladiatorami byli żołnierze, którzy prezentowali przed widzami swe umiejętności, z czasem jednak zastąpili ich niewolnicy i więźniowie walczący na śmierć i życie.

Średniowieczna nazwa „Koloseum” pochodzi od ludowej nazwy 35-metrowego kolosa – posągu Nerona, który stał przez wieki tuż obok amfiteatru (zachowały się jedynie jego nieliczne fragmenty).

Koloseum - ruiny areny
Koloseum – ruiny areny

Amfiteatr ma formę zbliżoną do elipsy, której oś dłuższa ma 188 m, oś krótsza 156 m. Mierzy w obwodzie 524 m i ma około 48,5 m wysokości . Składał się z 4 kondygnacji sklepionych krzyżowo, na których biegną rzędy korytarzy i schodów. Trzy kolejne rzędy łuków zaznaczały z zewnątrz kolumny doryckie, jońskie i korynckie, czwarty najwyższy rząd zdobiły korynckie pilastry. W podziemiach amfiteatru znajdowały się pomieszczenia dla gladiatorów, zbrojownie, magazyny, klatki dla zwierząt. Arena – drewniana podłoga pokryta kilkucentymetrową warstwą piasku (nazwa pochodzi od słowa łacińskiego harena – piasek) była wyjątkowo duża (86×54 m) i doskonale widoczna z każdego miejsca amfiteatru. Na pierwszym poziomie widowni, najbliżej areny, znajdowały się miejsca dla mężczyzn z rodów senatorskich oraz podium (suggestum) z tronem imperatora. Dalej zasiadali trybuni ludu, wojskowi oraz przedstawiciele możniejszych rodów plebejskich. Na trybunach obowiązywał podział według płci i statusu społecznego. Najbardziej odległe miejsca zajmowały kobiety, niewolnicy i biedota. Na widowni było ponad 50.000 miejsc siedzących i kilka tysięcy miejsc stojących.
Do Koloseum prowadziło 80 bram – każda ponumerowana – umożliwiających bardzo szybkie wejście lub opuszczenie amfiteatru przez widzów.
Prawdziwym luksusem był rozkładany na linach płócienny dach nad widownią, chroniący od palącego słońca (velarium).

Koloseum przetrwało wieki, ale w jego wnętrzu niewiele pozostało z oryginalnych elementów zdobiących trybuny i ściany. W 217 r. arena i najwyższe kondygnacje uległy zniszczeniu w wyniku ogromnego pożaru; w kolejnych latach trzęsienia ziemi i mniejsze pożary kolejno niszczyły poszczególne partie amfiteatru. W XIV wieku, po wielkim trzęsieniu ziemi w 1349 roku,  Koloseum stało się kopalnią kamienia budowlanego (stąd pochodzą bloki użyte do budowy m.in. Palazzo Venezia czy Palazzo Barberini). Niepewny los budowli trwał do 1744 r., kiedy to papież Benedykt IV poświęcił go i ogłosił miejscem męczeństwa chrześcijan. Od drugiej połowy XVIII wieku w każdy Wielki Piątek odbywa się tu Droga Krzyżowa pod przewodnictwem papieża.

Koloseum do dzisiaj jest dumą Rzymu i wzbudza zachwyt każdego, kto przyjeżdża do Wiecznego Miasta. Jest usytuowane w samym sercu stolicy, w otoczeniu wielu zabytków, m. in. Forum Romanum i parku Oppio, gdzie można odpocząć kryjąc się w cieniu drzew.

7.07.2007 r.  Amfiteatr Flawiuszów został wybrany  jednym z siedmiu nowych cudów świata.

38 KOMENTARZE

    • @Ania, są trzy kasy biletowe, gdzie można kupić bilet do parku archeo COLOSSEO-FORO-PALATINO:
      – w samym Koloseum (najdłuższa kolejka)
      – przy wejściu na Forum od strony VIA FORI IMPERIALI (w połowie drogi między amfiteatrem i placem Weneckim, obok kościoła Kosmy i Damiana)
      – przy wejściu na Palatyn od strony VIA SAN GREGORIO (ok. 300m od Koloseum)…

  1. Uwaga – jeśli ktoś chciałby sobie zrobić zdjęcie ze stojącym przed Koloseum legionistą, gladiatorem lub cezarem niech pamięta że cena którą podaje (np.1 euro za zdjęcie) to początek drenażu twojego portfela. Dodatkowe euro za inną pozę, dodatkowe euro za to że założył tobie hełm + 1 euro że podał miecz do ręki+ 1 euro za wieniec laurowy na głowę itd. itd.

  2. Dzień dobry
    ŚWIETNA STRONA!!!!!

    Czy wiadomo już coś wiecej na temat zwiedzania podziemi Koloseum?
    Czy możliwa jest wcześniejsza rezerwacja i gdziejej ewentualnie dokonać?

    Z góry dziękuje za odpowiedż i pozdrawiam

  3. Owszem Koloseum owszem imponujące jest,ale prawdopodobnie nigdy nie zostało dokończone! Proszę zwrócić uwagę na całkowity brak miejsc do siedzenia tak jak w innych podobnych antycznych arenach!Mnóstwo zalegającej tu i ówdzie litej skały również tam gdzie powinne by miejsca do siedzenia także w oknach i innych miejscach!Lita skała w tak dziwnych miejscach może świadczyć iż Koloseum zostało wydrążone w litej skale ,a nie zbudowane tak jak wiele innych monumentów na całym świecie!Cegła i bloki kamienne są imitowane na aby tak wygladało,że obiekt jest zbudowany, a nie wyżeżbiony w skale,tak jak to robiono z większąścią dawnych antycznych monumentów,zamków,piramid na całym świecie.
    Zatem wszystko wskazuje na to ,iż Coloseum wcale nie spełniało takiej roli w starożytnym Rzymie jaką mu się współcześnie przypisuje!

  4. Rzymianinie, czy wiesz może z jakiego powodu od kilku dni nie mogę zakupić on-line biletów do Colosseum pod linkiem podanym powyżej. Czy jest może jakiś inny link?
    W Rzymie będę od 6 maja 2011 i to są ostatnie bilety które chciałbym nabyć przed wyjazdem.

    • @Paweł, link działa (sprawdziłem), le przyznaję że jest trochę skomplikowany… musisz najpierw przewinąć pierwszą stroniczkę do samego dołu tekstu, a następnie kliknąć na tekst ACCETTO (akceptuję), by otworzyła się właściwa strona do zakupu biletu online…

  5. Dziękuję za odpowiedź, ale właśnie tak robię, a błąd pojawia się już na stronie, na której dokonuje płatności (to jest już po podaniu nr karty, ccv, daty ważności i danych użytkownika). Dzwoniłem do Banku i z kartą jest wszystko OK a w dalszym ciągu nie mogę kupić biletów. Próbowałem już chyba z 5 razy. Czy masz jakiś inny pomysł, by kupić bilety nie stojąc na miejscu w kolejce.
    Znalazłem kilka innych stron do kupna biletu ale tam doliczają sobie dodatkowe opłaty nawet do 5,5 euro za osobę.

  6. Mam pytanie jak daleko są od siebie położone te 3 obiekty bo mam mało czasu bo chcę być na audiencji o 10:30 potem grób Jana Pawła i jechać do koloseum( 3 obiekty) czy na miejscu mogę gdzieś kupić mapkę kolesum.

  7. Audiencja jest 10:30 i dopóki się nie skończy, to nie ma szansy na odwiedzenie grobu Jana Pawła, bo Bazylika jest zamknięta. Na oko ok 13 audiencja się kończy, i potem cały tłum staje w kolejce do Bazyliki. Trzeba przejść przez bramki, więc wszystko trwa i trwa. Więc jeśli chcesz zobaczyć grób JP, to w wersji pesymistycznej wyjdziesz z Bazyliki ok 14:30.
    I teraz jest dylemat, czy metrem (bez korków, za to z przesiadką na dworcu Termini), czy bezpośrednio autobusem (64 zza Bazyliki, ale trzeba wiedzieć, gdzie jest ten przystanek). Albo zainwestować ok 18 EUR na taki bus turystyczny, w wersji „wsiadam – wysiadam”. Wtedy przystanek jest blisko Bazyliki, u wylotu Placu Św.Piotra. Taki bus turystyczny wiezie nas bezpośrednio pod Koloseum (ale to bezpośrednio może zająć od 30-45 minut; dojazd metrem z przesiadką też tyle, a autobusem linii 64 do ok 1 h i trzeba jeszcze dojść). Koloseum, Forum Romanum i Palatyn są obok siebie. Czyli ok 15 – 16 jesteś w tym rejonie. I potem wchodzisz w zależności od długości kolejki. Albo masz Roma Pass i wchodzisz wszędzie bez kolejki (ale trzeba wydać EUR 25. Koloseum nie jest aż strasznie wielkie. Więc do 19 spokojnie można zwiedzić i Koloseum, i przespacerować się po Palatynie (raczej radzę szybkim krokiem przez ten Palatyn) i posnuć się po Forum Romanum. O 19 wychodzisz z Forum Romanum przy Kapitolu, to jeszcze można się przespacerować przez plac, i zejść na przykład obok skały tarpejskiej do Ust prawdy. A spod kościoła z Ustami Prawdy można autobus złapać do centrum.
    To owocny dzień będzie, ale warto.

  8. Informacja praktyczna, ze świeżych doświadczeń:
    biletu najlepiej nie kupować przy koloseum (kolejki, szkoda na nie czasu).
    A tak jak już wielokrotnie wspomniano bilet jest wspólny koloseum-palatyn-forum i ważny dwa dni.
    Przy wejściach Palatyn-Forum kolejki niewielkie.

  9. Dzień dobry. Mam jeszcze jedno pytanie: czy koloseum, palatyn i forum romanum można zwiedzać w niedzielę.

    Przylatujemy w sobotę po południu, w poniedziałek będziemy zwiedzać Watykan (w niedziele muzea są zamkniete) więc mamy niedzielę na Koloseum bo we wtorek po południu wylatujemy

    Dziekuję za odpowiedź
    justyna

  10. Dzień dobry. Wybieramy się do Rzymu 26 lipca na 10 dni. Łapiemy się więc na pierwszą niedzielę sierpnia – 02.08..
    Wyczytałem, że w ten dzień wejście do muzeów państwowych jest bezpłatne.
    Czyli Koloseum i Borghese również?
    Czy w związku z tym, że jest gratis, obiekty te są oblegane przez tłumy? Liczymy na to, że może upały trochę odstraszą turystów. Jak to wygląda? Dziękuję z góry za odpowiedź.

ZOSTAW ODPOWIEDŹ